Trybunał Konstytucyjny

Adres: 00-918 Warszawa, al. Szucha 12 a
prasainfo@trybunal.gov.pl tel: +22 657-45-15

Biuletyn Informacji Publicznej
Transmisja

Dopuszczalność zmiany oznaczenia płci w akcie urodzenia małoletniego w trybie sprostowania opartego na kryterium deklaratywnej tożsamości płciowej, bez wymogu uwzględnienia jego dobra i bez określenia minimalnego progu wieku. P 10/26

Pytanie prawne czy:

1.    art. 36 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. - Prawo o aktach stanu cywilnego (dalej: p.a.s.c.), w zakresie, w jakim - stosowany w drodze analogii:
a)    dopuszcza dokonanie zmiany oznaczenia płci w akcie urodzenia osoby małoletniej w trybie sprostowania opartego na kryterium deklaratywnej tożsamości płciowej, a nie wyłącznie na kryterium płci biologicznej,
b)    nie zawiera klauzuli nakazującej sądowi zbadanie i uwzględnienie dobra małoletniego wnioskodawcy jako przesłanki uwzględnienia wniosku,
c)    nie zawiera minimalnego progu wiekowego małoletniego wnioskodawcy,
d)    nie zawiera norm regulujących kolizję między wolą małoletniego wnioskodawcy, a wolą jego rodziców lub opiekunów prawnych wykonujących władzę rodzicielską,
jest zgodny z art. 72 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 1 zdanie pierwsze oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji RP?
2.    art. 36 p.a.s.c., w zakresie, w jakim stosowany w drodze analogii jako wyłączna podstawa orzekania o zmianie oznaczenia płci w akcie urodzenia:
a)    umożliwia zmianę oznaczenia płci w akcie stanu cywilnego w trybie sprostowania w oparciu o tożsamość płciową, a nie według płci biologicznej;
b)    nie zawiera ustawowej definicji pojęcia płci jako przesłanki materialnoprawnej, na podstawie której sąd ocenia zasadność wniosku o zmianę oznaczenia płci;
c)    nie zawiera ustawowych przesłanek materialnych uzasadniających zmianę oznaczenia płci w akcie urodzenia, w szczególności nie wskazuje, według jakich kryteriów sąd stwierdza przynależność wnioskodawcy do danej płci;
jest zgodny z: 
art. 2 Konstytucji RP — w zakresie wywodzonej z zaś! demokratycznego państwa prawnego zasady określoności prawa i zasady pewno prawa, a także zasady wiarygodności i kompletności rejestrów publicznych jako pochodnych tych zasad;
art. 7 w związku z art. 10 ust. 1 i 2 Konstytucji RP —zasadą legalizmu i zasadą podziału oraz równoważenia władz, rozumianych jako nakaz posiadania przez organy władzy sądowniczej wyraźnej i ustawowo określonej podstawy materialnoprawnej przy orzekaniu o zmianie stanu cywilnego; art. 18 w związku z art. 2 Konstytucji RP — zasadą ochrony małżeństwa jako związku kobiety i mężczyzny oraz zasadą pewności prawa, wobec braku ustawowych kryteriów materialnych pozwalających sądowi i kierownikowi urzędu stanu cywilnego na jednoznaczne ustalenie przynależności do danej płci jako przesłanki trwałości i tożsamości podmiotowej stron czynności stanu cywilnego?
3.    art. 36 p.a.s.c., w zakresie, w jakim — stosowany w drodze analogii—stanowi wyłączną podstawę sądowego orzeczenia o zmianie oznaczenia płci w akcie urodzenia wnioskodawcy, który w chwili orzekania zachowuje cechy biologiczne i zdolności prokreacyjne płci wpisanej pierwotnie do aktu urodzenia, ustalonych jako fakt w niniejszym postępowaniu, jest zgodny z:
•    art. 2 Konstytucji RP — w zakresie zasady określoności prawa i zasady prawdziwości rejestrów publicznych jako składowych zasady demokratycznego państwa prawnego;
•    art. 7 w związku z art. 10 ust. 1 i 2 Konstytucji RP — zasadą legalizmu i zasadą podziału oraz równoważenia władz;
•    art. 18 Konstytucji RP — zasadą konstytucyjnej ochrony macierzyństwa i rodzicielstwa w związku z ochroną małżeństwa jako związku kobiety i mężczyzny?